حسن سيد اشرفى
673
نهاية الوصول ( شرح فارسى كفاية الأصول ) ( فارسى )
587 - آيا جملات خبريّهاى كه در مقام طلب استعمال شده و ظهور در وجوب دارند آيا به اين معناست كه در غير معنايشان استعمال مىشوند و چه فرقى با صيغهء امر در دلالتشان بر وجوب دارند ؟ ( و لكنّه لا يخفى . . . بنحو الآكد ) ج : مىفرمايد : جملات خبريّهاى كه در مقام طلب استعمال شوند به اين معنا نيست كه در غير معنايشان استعمال شوند بلكه اين جملات در معناى خودشان كه خبر بوده استعمال مىشوند « 1 » ولى نه به داعى خبر دادن و اعلام كردن ، بلكه به انگيزهء انشاء طلب و بعث مىباشد . دلالت اين جملات خبريه بر وجوب و انگيزهء انشاء طلب و بعث در آنها مؤكدتر و بيشتر از صيغهء امر مىباشد . 588 - دليل بر آكد بودن جملات خبريّه در مقام طلب نسبت به صيغهء امر چيست ؟ ( حيث انّه . . . من الصّيغة ) ج : مىفرمايد : به اين دليل كه در صيغهء امر اگرچه طلب هست ولى در نظر مولى تحقّق آن فرض نشده است ولى در جملات خبريّهء در مقام طلب بهگونهاى است كه گويا در نظر مولى ، مطلوبش توسط عبد واقع شده و او از وقوع مطلوبش خبر مىدهد . يعنى آنقدر اين مطلوب اهميّت دارد و مورد نظر مولى بوده كه او نه آنكه فرض امكان عدم تحقّق آن را توسط عبد نداشته بلكه وقوع آن را حتمى و گويا واقع شده دانسته و از آن خبر مىدهد . بنابراين ، آكد از صيغهء امر مىباشد . 589 - مقصود مصنّف از عبارت « كما هو الحال فى الصّيغ الانشائية الخ » چيست ؟ ( كما هو الحال . . . بدواع آخر ) ج : مىفرمايد : همانطور كه در جملات خبريّهء در مقام طلب گفته شد اين جملهها در معناى خودشان استعمال مىشوند و نه در معناى طلب بلكه داعى در اين استعمال عبارت از انشاء طلب مىباشد . در صيغههاى انشائيه مثل تمنّى ، ترجّى و استفهام و غيره نيز به
--> ( 1 ) - يعنى معناى « يعيد » عبارت از « اعد » نمىباشد ، بلكه همان معناى اعاده مىكند بوده ولى داعى در استعمال ، عبارت از انشاء طلب يعنى « اعد » مىباشد .